Atıklar
Atıkların çoğunun katı atık sahalarına gitmesi büyük bir problem yaratıyor. 2019 verilerine göre Kıbrıs’ta insan başı 642 kg atık çıkıyor. Metal, plastik ve organik maddeler karışıp çöp sahalarına döküldüğü zaman düzgün bir şekilde doğada çözülmüyorlar. Organik maddeler oksijenden mahrum kaldığı için çözülme sırasında zararlı bir sera gazı olan metan gazı üretiyor. Bu da ilkim değişikliğine ve küresel ısınmaya yol açıyor. Fakat hepimiz bu konuda bir şeyler yapabiliriz.
Ne yapabiliriz?
Azalt/Azaltmak: bir şeyi küçültmek veya daha az kullanmak, daha az atık üretimine yol açacaktır.
“Kaynaktan azaltmak” atık oluşumunu satın almadan veyamüsrif ambalajlama yaparak atık oluşturabilecek ürünleri satın almadan azaltmak demektir.
Atık “azaltımının” en önemli kısmı “korumaktır” – doğal kaynakları doğru kullanmak, ve atık oluşumundan kaçınmak için her zamankinden daha az kullanmak.
Siz de katı atık sahasına veya genel olarak bir atık yığınına gönderilmeyen ürünler seçerek azaltmaya başlayabilirsiniz.
Öncelikle daha az kullanın ve daha az satın alın!
Yani, ihtiyacınız kadar alın ve aldıklarınızın tümünü kullanın. Ya da bir şeyle işiniz bittiğinde ya da ona artık ihtiyaç duymadığınızda, onu değerlendirebilecek birilerine verebilirsiniz. Özellikle boya, kimyasallar ve elektronik aletler gibi çevremize zararı olabilecek şeyler için bunu uygulamak oldukça önemlidir.
Doğru “ambalaj” seçimleri yapmaya başlayın. Bir şeyi satın alırken neden kullanılan ambalaja dikkat etmeliyiz? Atık miktarını müsrif ambalajlama yapmayan ürünleri seçerek azaltabilirsiniz. Gösterişli ve eğlenceli ambalajlar genelde daha pahalı oluyor ve üstelik asıl ürüne neredeyse hiç veya aslında gerçekten de hiç değer kazandırmıyor. Üstüne üstlük sebep oldukları atıklarla ya da atıkları imha etmeyi zorlaştırarak doğaya zarar veriyorlar. Çatalköy’de kilden yapılan yoğurt kaplarını veya geri dönüştürülebilir kapları tercih edebiliriz. Alışveriş yaparken ambalajlamayla ilgili aklınızda tutmanız gereken birkaç ipucu;
Kendiliğinden geri dönüştürülebilir materyalli veya ambalajlı ürünleri satın alın. Seçme şansınız olduğunda, düz, geri dönüştürülebilir ambalajları listenizde en üst sıraya koyun ki bu sayede çıkan atıkları azaltabilelim.
Tek kullanımlık kapları kullanmaktan kaçının. Su veya meyve sularını büyük geri dönüştürülebilir şişelerde veya kutularda alabilirsiniz. Daha sonra ise bunları tekrar kullanılabilir ve yıkanabilir kaplar olarak ayırın ve ister evde ister yanınızda taşımak için kullanın. Bisiklet sürerken veya spor salonuna giderken yanınızda su veya meyve suyu götürmek istiyorsanız, kendi yeniden kullanılabilir spor şişenizde götürün.
Naylon poşete “Hayır” deyin! Alışverişe gittiğinize sadece birkaç ürün aldıysanız elinizde taşıyabilir veya yanınızda tekrar kullanabileceğiniz bir çanta götürüp alışverişlerinizde onu kullanabilirsiniz.
Temiz ve ayrıştırılmış plastikleri toplamak amacıyla ÇADER ve Çatalköy Belediyesi iş birliğinde bir Pilot Uygulama başlatıldı. Şu anda plastikler ayda iki kere toplanıyor ve geri dönüştürülmek üzere Haspolat’a gönderiliyor.
